Tijdens de herfst-sessie van de Parlementaire Assemblee van de Raad van Europa (PACE) werd mijn rapport over de herziening van het reglement besproken. Na een heftig debat dat volledig overheerst werd door het conflict tussen de Raad van Europa en Rusland, is een motie goedgekeurd om het rapport terug naar de Rules-commissie te sturen.

Het rapport is een eindproduct van een procedure die twee jaar geleden werd gestart naar aanleiding van het conflict tussen de Raad van Europa en Rusland. Er werd toen een ad-hoc comité samengesteld dat diende te reflecteren over de rol en missie van PACE. Sindsdien werden er verschillende voorstellen gedaan om het reglement te stroomlijnen en te verbeteren. Op basis van die voorstellen werd dit rapport geschreven, dat de procedures van PACE wil versterken wanneer parlementsleden worden gesanctioneerd op basis van mensenrechtenschendingen en dergelijke in hun eigen land. Twee weken geleden in Parijs werd het rapport quasi unaniem goedgekeurd in de Rules-Commissie, en deze week werd het besproken en gestemd in de plenaire sessie.

Vele parlementairen respecteerden mijn werk als rapporteur om een evenwichtig rapport te maken, dat een compromis vormt van de verschillende voorstellen die de voorbije maanden werden gedaan. Maar hoewel het rapport niet specifiek over Rusland gaat, werd het wel gelinkt aan de discussie of Rusland al dan niet zal terugkeren naar de Raad van Europa. Sommige parlementairen opperden dat de aanname van het rapport zou impliceren dat PACE zou toegeven aan Rusland en hun financiële chantage om de Raad van Europa niet te financieren zolang hun parlementsleden worden uitgesloten van de Assemblee. Anderen waren dan weer van mening dat – hoewel de daden van Rusland streng veroordeeld moeten worden – PACE de deur toch moet openlaten voor hun terugkeer in de Raad van Europa en dat het rapport hierin een (beperkte) rol kan spelen. Al blijft het de vraag of Rusland dat zelf wel wil en of ze in januari opnieuw hun credentials zouden indienen. Tegen deze achtergrond werd het rapport onderwerp van een zeer heftig, politiek en emotioneel geladen debat.


Op maandag werd het rapport besproken binnen de verschillende politieke groepen. Binnen mijn eigen politieke groep (de Socialisten, Democraten & Groenen) waren er verschillende meningen, maar werd er een transparant, constructief debat gevoerd met respect voor ieders mening. Binnen andere politieke groepen zoals de EPP, ALDE en de EC was er een grote verdeeldheid. Bovendien zijn verschillende mensen doorheen de tijd van mening veranderd, waarbij ze in Parijs voor het rapport stemden en nu aangaven om tegen te stemmen. Dit maakte de situatie erg onvoorspelbaar.

Op dinsdag vond het debat en de stemming in de plenaire sessie plaats. Je kan mijn uiteenzetting aan het begin van de sessie  hier bekijken. Er volgde een zeer intens en emotioneel debat. Een tweederdemeerderheid was nodig om het rapport goed te keuren, en het werd tijdens het debat duidelijk dat deze niet gehaald zou worden. Het politieke debat rond Rusland kaapte de hele discussie, en mensen beriepen zich op politieke argumenten om tegen de herziening van het reglement te stemmen.

Om te voorkomen dat het werk van de voorbije maanden niet volledig verloren zou gaan, heb ik besloten om een motie in te dienen het rapport terug te sturen naar de Commissie (bekijk mijn uiteenzetting hierover hier, vanaf 1:19:19). Op die manier zal het ten vroegste opnieuw besproken worden in januari. Op dat moment zal de discussie rond Rusland – de spreekwoordelijke elephant in de room – minder centraal zijn in het debat. De mogelijkheid om credentials in te dienen onder de nieuwe procedures bij het begin van het jaar zal dan immers voorbij zijn. Mijn motie werd uiteindelijk goedgekeurd met  99 stemmen voor, 79 stemmen tegen en 16 onthoudingen. Deze stemming betekent dus geen einde voor het debat over de herziening van het reglement, noch voor de discussie of Rusland al dan niet terug zal keren bij de Raad van Europa.

Le Soir schreef ook een artikel over ‘le coup de théâtre à Strasbourg’, dat je hier volledig kan lezen.